Biên tập: Máy Bơm Chính Hãng

Xâm thực máy bơm là lỗi hay bị nhầm với máy hỏng ổ bi: máy kêu lạo xạo như có sỏi bên trong, rung hơn và nước yếu dần. Lỗi này thường bắt đầu từ đường ống hút. Bài này giúp bạn nhận biết dấu hiệu, tính nhanh phía hút và chọn đúng máy bơm ly tâm cho điều kiện lắp đặt.

Trả lời nhanh: Xâm thực là hiện tượng áp suất phía hút tụt quá thấp, nước hóa hơi thành bọt, rồi bọt vỡ ngay trong máy. Dấu hiệu là tiếng lạo xạo, rung và nước yếu. Cách tránh là giữ NPSH có sẵn cao hơn mức máy cần, chừa biên khoảng 1 m.

Xâm thực máy bơm là gì?

Đây là quá trình nước sôi cục bộ ngay trong máy do áp suất giảm, rồi các bọt hơi vỡ ra khi đi vào vùng áp suất cao. Nước không cần nóng mới sôi. Theo tài liệu đào tạo của Grundfos, nước sôi ở 100 độ C tại áp suất khí quyển, nhưng chỉ cần 45 độ C khi áp suất còn 0,1 bar.

Mỗi bọt vỡ tạo một cú va đập nhỏ lên bề mặt kim loại. Lặp lại liên tục, cánh và buồng bơm bị rỗ dần. Theo Fluke, ổ trục và phớt cũng bị ảnh hưởng.

Làm sao nhận biết máy bơm đang bị xâm thực?

Dấu hiệu dễ thấy là tiếng lạo xạo như sỏi va trong vỏ máy, kèm rung bất thường. Đối chiếu thêm các biểu hiện sau:

• Tiếng ồn và rung: kêu rào rào gần cổng hút, thân máy rung hơn lúc mới lắp.
• Áp lực: kim đồng hồ dao động thất thường, nhất là phía hút.
• Lưu lượng: nước yếu đi dù điện áp và đường ống đẩy không đổi.
• Khi tháo máy: cánh có vết rỗ như tổ ong, thường gặp ở vùng nước đi vào cánh.

Một cách thử nhanh là khép bớt van đẩy một chút. Tiếng ồn giảm khi lưu lượng giảm thì khả năng cao là xâm thực do thiếu áp phía hút. Thử xong thì mở van lại.

Khi nào NPSH không đủ và gây xâm thực?

Xâm thực dễ xảy ra khi NPSH có sẵn của đường hút thấp hơn NPSH máy cần. Hãng công bố NPSH cần theo từng lưu lượng. Theo Hydraulic Institute, con số này được đo ở điểm cột áp đã tụt 3%, tức là xâm thực đã bắt đầu, vì vậy cần chừa biên.

Cách tính tham khảo khi hút từ bể hở: lấy áp khí quyển khoảng 10,3 m, trừ chiều cao hút, trừ tổn thất ống hút, trừ áp hơi của nước. Bảng dưới dùng ví dụ của Grundfos: máy cần 3 m, tổn thất ống hút 1 m, nước 30 độ C có áp hơi 0,43 m. Biên an toàn lấy khoảng 1 m, theo mức 0,5 đến 1 m Fluke nêu.

Nước càng nóng, áp hơi càng cao, phần trừ đi càng lớn:

Cách tránh xâm thực máy bơm khi lắp đặt và vận hành

• Hạ máy gần mực nước: mỗi mét hút cao bớt đi là thêm một mét NPSH có sẵn.
• Tăng cỡ ống hút: ống không nhỏ hơn cổng hút, đi ngắn, bớt cút gấp.
• Vệ sinh rọ hút: giữ rọ luôn sạch và ngập trong nước.
• Mở hết van phía hút: không dùng van này để chỉnh lưu lượng. Cần chỉnh thì chỉnh ở van phía đẩy và không khép quá mức, vì khi đó nước quẩn lại trong máy cũng gây xâm thực.
• Giữ mối nối kín: mối nối phía hút hở sẽ hút thêm khí, làm máy kêu và yếu nước.
• Chạy đúng dải lưu lượng: chạy quá lưu lượng thì NPSH cần tăng, tổn thất ống hút cũng tăng.

Chọn máy thế nào để ít bị xâm thực?

Hãy chọn theo NPSH ở đúng lưu lượng sẽ dùng. Mức hút sâu trên trang sản phẩm là giới hạn, không phải mức nên chạy lâu dài.

• Nguồn nước thấp hơn máy: xem dòng bán chân không như Grundfos JP 4-47 (hút tối đa 8 m) hoặc Espa Delta 505M (hút tối đa 9 m). Nên để chiều cao hút thực tế thấp hơn mức này.
• Nguồn nước cao hơn máy: xem dòng ly tâm như Shirai JLm 800EH, nước tự chảy vào cổng hút.
• Nước nóng: chọn trong nhóm máy bơm nước nóng và đặt máy thấp hơn nguồn nước. Ví dụ Grundfos JP 4-47 chỉ ghi nhiệt độ chất lỏng 0 đến 40 độ C nên không dùng cho nước nóng.

Câu hỏi thường gặp

Cần đối chiếu với model cụ thể, quý khách gọi hotline 0982 014 246 hoặc nhắn Zalo 0982 014 246, gửi kèm chiều cao hút và cỡ ống đang dùng.