Nhà 3 đến 5 tầng dùng bồn mái thường yếu nước ở tầng trên cùng. Hướng dẫn xác định lưu lượng, áp lực cần thêm và chọn bơm tăng áp cơ, điện tử hay biến tần cho đúng nhu cầu.
Nhà 3 đến 5 tầng dùng bồn nước trên mái thường gặp một chuyện rất quen: tầng 1, tầng 2 nước chảy mạnh, còn tầng trên cùng thì sen tắm chảy yếu, bình nóng lạnh và máy giặt lúc được lúc không. Nguyên nhân thường không nằm ở bồn nhỏ hay ống bé, mà ở chỗ áp lực nước tại tầng sát mái quá thấp. Bài này hướng dẫn cách chọn máy bơm tăng áp đúng với nhà mình, không thừa mà cũng không thiếu.
Chọn bơm tăng áp theo số điểm dùng nước và áp lực cần thêm
Vì sao tầng trên cùng nước lại yếu?
Áp lực nước từ bồn mái sinh ra nhờ độ chênh cao giữa mực nước trong bồn và vòi. Cứ 10 m chênh cao cho khoảng 1 bar. Tầng sát mái chỉ cách đáy bồn 2 đến 3 m, tức áp lực chỉ khoảng 0,2 đến 0,3 bar. Trong khi đó, phần lớn sen cây và thiết bị dùng nước hoạt động dễ chịu khi áp lực vào khoảng 1 đến 2 bar (xem thông số ghi trên từng thiết bị). Xuống mỗi tầng, áp lực tăng thêm khoảng 0,3 bar, nên các tầng dưới thường không cần tăng áp.
3 thông số cần xác định trước khi mua
Thông số
Cách xác định
Gợi ý
Số điểm dùng nước cùng lúc
Đếm số sen, vòi, máy giặt có thể mở cùng lúc ở khu vực cần tăng áp.
Mỗi sen hoặc vòi tính khoảng 8 đến 12 lít/phút.
Áp lực cần thêm
Lấy áp lực mong muốn tại vòi trừ đi áp lực sẵn có từ bồn.
Tầng sát mái thường cần thêm khoảng 1 đến 1,5 bar, tương đương 10 đến 15 m cột áp.
Vị trí lắp và nguồn nước
Bơm lắp sau bồn mái hay hút từ bể ngầm.
Sau bồn mái dùng bơm tăng áp. Hút từ bể ngầm cần bơm có khả năng tự hút hoặc đặt bơm thấp hơn mực nước.
Chọn công suất theo quy mô sử dụng
Bảng dưới là mức tham khảo phổ biến cho nhà dùng bồn mái, bơm lắp ngay sau bồn. Con số chính xác cần đối chiếu với đường đặc tính lưu lượng và cột áp của từng model.
Nhu cầu
Lưu lượng cần
Công suất tham khảo
1 phòng tắm ở tầng trên cùng
Khoảng 10 đến 15 lít/phút
100 đến 150 W
2 đến 3 phòng tắm, có thể dùng cùng lúc 2 điểm
Khoảng 20 đến 30 lít/phút
200 đến 300 W
Cả nhà 4 đến 5 tầng, nhiều phòng tắm dùng đồng thời
Từ 35 lít/phút trở lên
Từ 350 W, nên cân nhắc bơm biến tần
Nên chọn tăng áp cơ, điện tử hay biến tần?
Tăng áp cơ (rơ le áp suất kèm bình tích áp): bền, dễ sửa, chi phí dễ chịu. Áp lực dao động theo chu kỳ đóng ngắt và có tiếng khi khởi động.
Tăng áp điện tử (cảm biến dòng chảy): gọn, tự chạy khi mở vòi, hợp cho 1 đến 2 điểm dùng. Cần nguồn nước sạch để cảm biến không bị kẹt.
Tăng áp biến tần: tự thay đổi tốc độ để giữ áp ổn định khi mở thêm vòi, chạy êm, tiết kiệm điện hơn khi nhu cầu thay đổi nhiều. Chi phí đầu tư ban đầu cao hơn.
Lưu ý khi lắp đặt
Lắp bơm ở vị trí thấp hơn đáy bồn để đầu hút luôn có nước, tránh chạy khô.
Đường ống hút không nhỏ hơn cổng hút của bơm, hạn chế co cút gấp.
Lắp van khóa hai đầu và nên có đường ống nhánh để vẫn có nước khi mất điện hoặc khi bảo trì bơm.
Ống thông hơi trên đường cấp sau bơm cần khóa lại hoặc thay bằng van xả khí tự động, nếu không nước sẽ trào ra khi bơm chạy.
Đặt bơm trên đế cao su, có mái che, tránh nước mưa hắt vào motor và hộp điện.
Không lắp bơm hút trực tiếp từ đường ống nước máy. Nước nên qua bể hoặc bồn chứa rồi mới bơm.
Câu hỏi thường gặp
Nhà 3 tầng có cần bơm tăng áp không?
Nếu chỉ tầng trên cùng yếu nước thì chỉ cần tăng áp riêng cho tầng đó. Các tầng dưới đã có áp lực tự nhiên từ bồn mái.
Một bơm có tăng áp được cho cả nhà không?
Được nếu lưu lượng đủ. Tuy vậy tầng dưới vốn đã có áp cao, cộng thêm áp của bơm có thể vượt mức thiết bị chịu được. Vì thế thường chỉ tăng áp cho tầng trên, hoặc dùng bơm biến tần để đặt mức áp phù hợp.
Bơm tăng áp đóng ngắt liên tục là do đâu?
Thường do bình tích áp mất khí, đường ống rò rỉ hoặc van một chiều bị hở. Nên tắt bơm và gọi kỹ thuật kiểm tra trước khi motor bị nóng.
Bơm tăng áp có tốn điện không?
Bơm chỉ chạy khi có vòi mở, nên lượng điện phụ thuộc vào thời gian dùng nước trong ngày. Chọn đúng công suất và xử lý rò rỉ đường ống là cách tiết kiệm điện hiệu quả nhất.